سریع ترین روش محاسبه شاخص توده بدنی در چند ثانیه (توضیح ویدئویی جزئیات bmi)
اگر به دنبال محاسبه bmi زنان و مردان به صورت آنلاین هستید، تنها کافیست که قد و وزن خود را در محاسبه گر بالا وارد کنید (در نسخه پیشرفته می توانید جزئیات بیشتری وارد کنید). با کمک محاسبه گر بالا می توانید میزان شاخص توده بدنی خود را اندازه گیری کنید. همچنین برای اطلاعات بیشتر در خصوص محاسبه bmi می توانید ادامه همین مقاله را بخوانید.
بی ام آی یا شاخص توده بدنی چیست؟
شاخص توده بدنی یا بی ام آی (BMI)، که مخفف عبارت (Body Mass Index) است، یک معیار سلامتی محسوب میشود که با مقایسه وزن فرد با قد او، وضعیت سلامتی وزنی را تعیین میکند. این ابزار به طور گستردهای برای ارزیابی محدودههای وزنی سالم و ناسالم به کار میرود و به عنوان یک شاخص معتبر در بسیاری از برنامههای سلامت و پزشکی مورد استفاده قرار میگیرد.
شاخص توده بدنی چگونه محاسبه می شود؟
قطعا برای هر متقاضی جویای فرمول bmi، سوالی مبنی بر “طریقه محاسبه شاخص توده بدنی چگونه است؟” پیش می آید. برای محاسبه bmi نیاز به دو فاکتور مهم پایه (قد و وزن) داریم. ما می توانیم با تقسیم کردن وزن (کیلوگرم) بر قد (سانتی متر) به توان 2، میزان شاخص توده بدنی خود را به دست آوریم. سایر فاکتورهای دخیل در محاسبه bmi، جنسیت و دور مچ هستند. به طور کلی فرمول شاخص توده بدنی به این شکل است:
فرمول محاسبه شاخص توده بدنی bmi به صورت بصری در بخش زیر قابل مشاهده است:
شاخص توده بدنی برای چه کسانی کاربرد دارد؟
تمام افرادی که به دنبال دست یابی به وزن ایده آل و یا سلامتی مطلوب هستند می توانند از این شاخص برای رسیدن به اهداف خودشان استفاده کنند. با اندازه گیری bmi بدن می توان میزان پیشرفت و نزدیک شدن به وزن دلخواه را به راحتی دنبال کرد. همچنین برخی ها ممکن است برایشان سوال باشد که شاخص توده بدنی برای چه کسانی مناسب نیست؟ در پاسخ باید گفت که در نظر گرفتن و استفاده از این شاخص برای همه در هر سنی مناسب است و محدودیت خاصی ندارد.
شاخص توده بدنی باید چند باشد؟
بر اساس نتایج فرمول شاخص توده بدنی نتایجی معناداری به دست می آید که می توان وضعیت چربی های بدن یا به طور کلی وضیت سلامت وزنی را ارزیابی کرد. به یاد داشته باشید که محدوده ایده آل برای شاخص توده بدنی در ارقام 18.5 تا 24.9 خلاصه می شود. اگر عدد خروجی کمتر یا بیشتر از این بازه عددی باشد، لازم است برای ارزیابی دقیق تر وضعیت سلامت بدنی و فردی به پزشک متخصص مراجعه نمایید تا راهنمایی های لازم ارائه شود.
عدد بدست آمده از محاسبه شاخص توده بدنی بیانگر چیست؟
قطعا بعد از مشاهده رقم خروجی که بوسیله قرارگیری اعداد مرتبط با مجذور قد و وزن در فرمول محاسبه شاخص توده بدنی بدست می آید، جویای اطلاعاتی هستید که ببینید هر عدد چه معنا و مفهومی را در حوزه پزشکی ارائه می دهد. لازم است تا بدانید سازمان بهداشت جهانی (WHO) استانداردهایی را بر اساس اعداد خروجی ارائه می دهد. جدول زیر بر اساس محدوده نتایج بی ام آی، وضعیت های کمبود وزن تا چاقی مرضی را نشان می دهد. اعداد و محدوده های این جدول را مشاهده کنید تا ببینید وضعیت وزن شما سالم است یا خیر.
| ردیف | وضعیت وزنی | میزان بی ام آی |
|---|---|---|
| 1️⃣ | کمبود وزن | کمتر از ۱۸.۵ |
| 2️⃣ | وزن ایده آل | ۱۸.۵– ۲۴.۹ |
| 3️⃣ | اضافه وزن | ۲۵– ۳۰ |
| 4️⃣ | چاقی نوع ۱ | ۳۰– ۳۵ |
| 5️⃣ | چاقی نوع ۲ | ۳۵– ۴۰ |
| 6️⃣ | چاقی نوع ۳ یا مرضی | بیشتر از ۴۰ |
تفسیر نتایج محاسبه شاخص توده بدنی برای بازه های عددی مختلف در بخش های بعدی بررسی شده است:
❗ شاخص توده بدنی زیر 18 یعنی چی؟
اگر عدد خروجی فرمول محاسبه شاخص توده بدنی کمتر از 18 باشد، بیانگر یک هشدار برای افراد جهت مطلع شدن از قرارگیری آن ها در محدوده تجربه کردن سوء تغذیه، ضعیف بودن عملکرد سیستم ایمنی بدن، قرارگیری در محدوده پوکی استخوان، شکل گیری اختلالات و مشکلات بارداری و گاهی مواقع حتی مرگ است. افرادی که bmi زیر 18 دارند، نیازمند مداخله سریع راهکارهای درمانی پزشکی هستند. مهم ترین دلایلی که در شکل گیری کمبود وزن شدید (شاخص توده بدنی پایین) تاثیرگذار هستند شامل:
- مبتلا شدن به بیماری خاص در دراز مدت
- وابستگی مصرف بیش از اندازه نوشیدنی های الکلی
- وابستگی به استعمال مواد مخدر
- سن بالا بودن
- تاثیرات منفی ناشی از شکل گیری اختلالات مرتبط با غدد تیروئید
- عدم کنترل استرس و اضطراب ناشی از اثرگذاری مسائل عاطفی
❗ شاخص توده بدنی بین 18.5 تا 24.9 یعنی چی؟
قرارگیری در محدوده سالم بدون تهدید کوچک ترین خطری جهت شکل گیری بیماری های مرتبط با وزن. اگر عدد بدست آمده از محاسبه BMI میان بازه عددی 18.5 الی 24.9 بود، وضعیت سلامت شما در حالت عادی قرار دارد.
❗ شاخص توده بدنی بین 25 تا 29.9 یعنی چی؟
قرارگیری در نقطه ثقل خط مرز چاقی + احتمال شکل گیری مشکلات بالا بودن فشار خون و کلسترول یا بروز پیش دیابت. باید بدانید که بی ام آی بین 25 تا 29.9 بیانگر اضافه وزن می باشد. شایان ذکر است که عدد خروجی بی ام آی میان 25 تا 29.9 برای افراد ورزشکار و زنان باردار، قطعا معیار مناسبی برای بیان کردن کمبود یا اضافه وزن نیست.
به یاد داشته باشید که قرارگیری در چنین شرایطی یعنی فعال شدن آژیر هشدار جهت ایجاد تغییرات جدی در سبک زندگی برای جلوگیری از ورود به دنیای چاقی. می توانید با کمک متخصص تغذیه، از رژیم غذایی مناسب و مغذی بهره مند شوید. همچنین اجرای فعالیت های بدنی و ورزش روزانه برای بالا بردن سرعت سوخت و ساز بدن جهت تسریع فرآیند چربی سوزی و تناسب اندام بسیار تاثیرگذار است.
❗ شاخص توده بدنی 30 به بالا یعنی چی؟
اگر خروجی محاسبه شاخص توده بدنی، عددی از 30 به بالا باشد، گذر از دروازه چاقی شکل گرفته است.
- بی ام آی بین 30 تا 34.9: بالا رفتن احتمال شکل گیری بیماری های مرتبط با سیستم قلب یا عروق، تهدید خطر تجربه کردن مشکل دیابت نوع 2 و زمینه ساز بروز سرطان های خاص؛ به محدوده چاقی درجه 1 رسیده اید.
- بی ام آی بین 35 تا 39.9: ورود قطعی به دنیای چاقی شدید درجه 2؛ اثگذاری منفی برای پایین آمدن کیفیت زندگی.
- بی ام آی بالاتر از 40: بالا رفتن احتمال قرارگیری در محدوده مرگ زودرس + بروز محدودیت های جسمی.
به یاد داشته باشید که شکل گیری چاقی تنها باعث بروز مشکلات جلوه بصری بُعد ظاهری افراد نخواهد شد؛ نداشتن رضایت توسط افراد از عدم تناسب اندامی اضافه وزن شدید، برای شکل گیری اختلالات روانی بسیار تاثیرگذار هستند. از اصلی ترین عوارض چاقی در کوتاه و بلند مدت می توان به موارد زیر اشاره نمود:
- بروز افسردگی
- ضعیف شدن اعتماد به نفس
- افزایش احتمال تجربه کردن و درگیر شدن افراد با انواع بیماری دیابت
- شکل گیری انواع سرطان
- زمینه ساز سکته مغزی
- بروز انواع بیماری قلبی – عروقی
- فشار خون بالا
- شکل گیری آرتروز مفاصل
- …
محاسبه شاخص توده بدنی در کودکان چگونه است؟
شرایط کودکان در بسیاری از موارد با بزرگسالان متفاوت است. این مساله در خصوص محاسبه bmi نیز صادق است. این یعنی بی ام آی کودکان با بزرگسالان نیز فرق می کند. اگر دقت کرده باشید در بسیاری از سایت ها بخش محاسبه bmi آنلاین کودکان با بزرگسالان متفاوت است و معمولا دو نوع محاسبه گر برای این کار وجود دارد.
در خصوص کودکان، ما از فرمول خاصی استفاده نمی کنیم و ترجیح می دهیم از یک نمودار یا جدول شاخص توده بدنی کودکان که متناسب با سن، قد و جنسیت آن ها است استفاده کنیم. به زبان ساده تر ما برای محاسبه bmi دختر و پسر های زیر 20 سال از دو جدول متفاوت استفاده می کنیم.
جدول شاخص توده بدنی دختر باید چقدر باشد؟
این عکس را با دقت نگاه کنید. همانطور که مشاهده می کنید، در عکس، یک نمودار وجود دارد که از دو محور تشکیل شده. محور افقی سن کودک دختر، و محور عمودی قد او است.
| ردیف | محدوده صدک | دسته بندی وضعیت شاخص توده بدنی |
|---|---|---|
| 1️⃣ | کمتر از 5 | کمبود وزن |
| 2️⃣ | 5 تا 85 | وزن ایده آل |
| 3️⃣ | 85 تا 95 | اضافه وزن |
| 4️⃣ | 95 و بالاتر | چاقی |
همچنین چند لایه رنگ مشاهده می کنید که محدوده های شاخص توده بدنی یا صدک ها را نشان می دهد. رنگ سبز کم رنگ صدک 5 و رنگ آبی تیره در بالا صدک 95 و بیشتر از آن است. هر صدک نشان دهنده وضعیت وزنی کودک ختر است. برای اینکه بدانید وضعیت وزنی کودک دختر شما در چه محدوده ای است عکس و جدول زیر آن را مشاهده بفرمایید.
جدول شاخص توده بدنی پسران باید در چه محدوده ای باشد؟
برای محاسبه bmi کودکان پسر نیز دقیقا همان روند بخش قبل را طی می کنیم با این تفاوت که محدوده صدک ها در پسران متفاوت از دختران است. عکس زیر را مشاهده کنید بهتر متوجه تفاوت ها می شوید.
| ردیف | محدوده صدک | دسته بندی وضعیت شاخص توده بدنی |
|---|---|---|
| 1️⃣ | کمتر از 5 | کمبود وزن |
| 2️⃣ | 5 تا 85 | وزن ایده آل |
| 3️⃣ | 85 تا 95 | اضافه وزن |
| 4️⃣ | 95 و بالاتر | چاقی |
تاریخچه محاسبات BMI
شاخص توده بدنی (BMI) برای نخستین بار در دهه 1800 معرفی شد، اما تا زمانی که مطالعهای در ژورنال بیماریهای مزمن در ژوئیه 1972 منتشر نشد، توجه گستردهای به آن جلب نگردید. این مطالعه به این نتیجه رسید که BMI، از طریق نسبت وزن به قد، بهترین شاخص برای تعیین درصد چربی بدن است. این کشف نقطه عطفی در استفاده از BMI به عنوان یک ابزار پزشکی بود و به سرعت در جوامع بهداشتی پذیرفته شد.
تا به امروز، دو سازمان بزرگ بهداشتی جهانی این یافته را تأیید کردهاند و BMI را به عنوان یک معیار معتبر در ارزیابی سلامت وزنی به رسمیت شناختهاند. محاسبه BMI همچنان به عنوان یکی از اقدامات مهم در بررسی و مدیریت وزن در برنامههای بهداشتی و پزشکی استفاده میشود و به افراد و متخصصان کمک میکند تا محدودههای وزنی سالم و ناسالم را شناسایی و مدیریت کنند.
نتیجه تحقیقات درباره نتایج محاسبه bmi چه چیزهایی را نشان می دهد؟
تحقیقات زیادی در خصوص شاخص توده بدنی صورت گرفته که برخی از نتایج به شرح زیر است:
- تعداد زیادی از تحقیقات نشان می دهد افرادی که BMI بالاتری دارند بیشتر در معرض عوارض مرتبط با چاقی مانند دیابت، بیماری قلبی، افسردگی، فشار خون، چربی خون، کیست تخمدان و … هستند.
- یک مقاله مروری مهم که در یک مجله پزشکی بسیار معتبر منتشر شده نشان می دهد که افزایش شاخص توده بدنی شانس ابتلاء به سرطان را افزایش می دهد.
- اضافه وزن یا چاقی در سن 40 سالگی با افزایش قابل توجه خطر مرگ زودرس همراه است.
- برخی از مطالعات نشان می دهد که کمبود وزن نیز خطر مرگ زودرس را به همراه دارد.
روش های جایگزین محاسبه بی ام آی بدن چیست؟
محققان بر این باورند که محاسبه شاخص توده بدنی به تنهایی نمی تواند ابزار مناسبی برای بررسی وضعیت وزنی بدن باشد. آن ها فکر می کنند که یا باید به دنبال روش های جایگزین بهتر بود و یا بی ام آی را با سایر ابزارهای دیگر ترکیب کرد تا نتایج بهتر و قابل استناد تری به دست بیاید. برخی از این ابزارها اندازه گیری میزان دقیق چربی بدن و اندازه گیری دور کمر، مچ و باسن هستند که در ادامه کمی توضیح داده شده اند.
محاسبه چربی بدن
در حالی که محاسبه شاخص توده بدنی یا بی ام آی به طور کلی محدوده وزنی را مشخص می کند اما به هیچ عنوان نمی تواند بگوید چه میزان چربی اضافی در بدن وجود دارد. این ابزار حتی تفاوتی بین چربی احشایی با چربی زیر پوست قائل نیست و بنابراین یک ابزار کلی است.
ایده بسیار بهتر این است که ما به جای در نظر گرفتن بی ام آی که خیلی هم دقیق نیست. برای محاسبه چربی بدن نیاز به یک محاسبه گر آنلاین دارید که کارکردی مشابه با محاسبه bmi دارد. برای اندازه گیری میزان چربی بدن نیاز به سن، قد، وزن، دور گردن و دور کمر دارید. میزان سالم چربی بدن در زنان زیر 23 درصد است و برای مردان زیر 15 درصد.
دور کمر و باسن
با اندازه گیری دور کمر در نزدیکی باسن نیز می توان جهت کاهش آن تلاش کرد. می توانید ورزش هایی امتحان کنید که مخصوص آب کردن چربی دور کمر و یا شکم هستند. با ترکیب محاسبه شاخص توده بدنی و اندازه دور کمر و باسن می توان تخمین بهتری در خصوص محدوده وزنی سالم یا ناسالم خود زد.
برای کاهش شاخص توده بدنی چی کار کنیم؟
آشنایی با 4 نکته و اجرای کردن آن ها در سبک روتین زندگی باعث کاهش شاخص توده بدنی bmi می شود. عدم توجه برای اجریا نکات بخش ذیل، باعث شکل گیری اصلی ترین دلایل چاقی و افزایش bmi خواهد شد:
1. از برنامه غذایی مناسب و مغذی پیروی کنید
به یاد داشته باشید که قرارگیری خوراکی های ناسالم و غذاهای پرکالری در سبک تغذیه ای روتین زندگی، قطعا باعث عدد خروجی فرمول محاسبه شاخص توده بدنی می شود. اگر به دنبال راهکاری برای کاهش شاخص توده بدنی هستید، کافی است در ابتدا خانواده سبزیجات تازه و برگ سبز را در سبک تغذیه ای روتین زندگی خود قرار بدهید.
لازم است تا بدانید لیست غذاهایی حاوی فیبر بالا، در عین حال با کالری کم، تاثیر بسیار مثبتی در این راستا دارد. در صورت بروز احساس گرسنگی در بیرون از منزل، سعی کنید از مصرف غذاهای خانواده فست فود پرهیز نمایید و ترجیحا صبر نمایید تا به خانه برسید و سپس غذای خانگی میل نمایید. گنجاندن خانواده میوه، دسته بندی انواع غلات دارای سبوس و آجیل ها را در سبک تغذیه ای فراموش نکنید تا در کمتر از 1 ماه، کاهش bmi را مشاهده نمایید.
2. داشتن خواب مناسب و کافی الزامی است
مدت زمان لازم که انسان های بالغ برای خواب شبانه نیاز دارند، باید در بازه زمانی 7 الی 9 ساعت قرار بگیرد. اگر مدت زمان خوابیدن افراد کمتر یا بیشتر از این بازه ساعتی باشد، مشکلاتی مانند کم حوصلگی، اختلال در خواب روز آینده، پرخوری عصبی و … را تجربه خواهند کرد. شایان ذکر است که عملکرد طبیعی بدن در چنین شرایطی دچار اختلال می شود. اگر خواب کافی نداشته باشید، با سرعت بالا در گذر زمان، مشکلاتی نظیر اضافه وزن شدید (چاقی درجه 1 تا 3)، بالا رفتن سطح فشار خون، استرس و اضطراب، بیماری دیابت، اختلالات سیستم قلبی و غیره شکل می گیرد.
3. فعالیت های بدنی منظم و دائم داشته باشید
فعالیت های بدنی منظم و دائم از موثرترین و بهترین راهکارهای کاهش شاخص توده بدنی شناخته می شود. حضور ورزش و فعالیت های بدنی منظم در سبک روتین زندگی نه تنها عاملی بسیار قدرتمند برای چربی سوزی است، بلکه باعث افزایش سلامت جسمانی، تنظیم ترشح هورمون های بدن، بهبود عملکرد مغز و هزاران عامل موثر دیگر می شود. اگر به دلیل مشغله کاری، زمان لازم برای اجرای فعالیت های بدنی و ورزش را در باشگاه ندارید، کافی است بعد از اتمام ساعت کاری به مدت حداقل 30 دقیقه تا 1 ساعت پیاده روی کنید.
4. کنترل استرس و اضطراب را فراموش نکنید
لازم است تا بدانید شکل گیری حالت عدم کنترل استرس و اضطراب با عوارض جدی همراه است؛ از بروز اختلال در خواب و کم شدن سطح اشتها به میل کردن مواد غذایی تا پرخوری عصبی، بدخلقی و غیره. همچنین لازم است تا از شکل گیری ارتباط چاقی و افسردگی جلوگیری شود تا از بروز بیماری های مختلف مانند دیابت یا مشکلات قلبی و غیره جلوگیری شود. با اجرای راهکارهای مانند مدیتیشن می تواند استرس و اضطراب خود را کنترل کنید، البته فراموش نکنید که مشاوره با پزشک متخصص برای دستیابی به بهترین راهکار درمانی الزامی است.
پاسخ به سوالات رایج درباره محاسبه bmi
bmi محاسبه اش با فرمولیست که در این مقاله درج شده و همچنین با کمک محاسبه گر ابتدای صفحه است. ما تنها برای کودکان بر اساس سن و سال و جنسیت شاخص توده بدنی را محاسبه می کنیم. بنابراین پاسخ این سوال در دوران کودکی است.
تفاوت خاصی نیست. برای مردان و زنان از همان فرمول روتین محاسبه بی ام ای استفاده می شود.
عدد بیانگر قدتان را در خودش ضرب کنید (به توان 2 برسانید) و سپس وزنتان را بر رقم بدست آمده از مجذور عدد قد تقسیم نمایید.
به فردی که شاخص توده بدنی بیشتر از ۳۰ باشد، باید گفت که دقیقا در مرز محدوده چاقی قرار گرفته اید. اگر اجرای فعالیت های بدنی سنگین جزو روتین زندگی شما است، نگران نباشید، بالا بودن حجم عضلات ورزشکاران در عدد بدست آمده از محاسبه شاخص توده بدنی تاثیرگذار است.
محاسبه bmi برای افرادی که به صورت حرفه ای ورزش و فعالیت های بدنی را دنبال می کنند، زنانی که در دوران بارداری قرار دارند، ساختار بدن افرادی که بسیار عضلانی است و افراد سالمند، کاربرد بسیار بسیار کمتری در مقایسه با سایر افراد دارد.
